Kunst in het onderwijs biedt fundamentele vaardigheden

Kunst op de werkvloer stimuleert het creatief denkvermogen. De basis van deze vaardigheid wordt echter al veel eerder gelegd: met kunst in het onderwijs. Het belang van kunst in het onderwijs wordt breed onderschreven en niet voor niets: de effecten van kunst reiken namelijk ver.

photo-1551449896-66e638cbda3d.jpg

Kunstzinnige en niet-kunstzinnige leereffecten van kunst

Het Landelijk Kennisinstituut voor Cultuureducatie en Amateurkunst (LKCA) bezit veel expertise op het gebied van de leereffecten van kunst. Wat zijn deze leereffecten? Volgens het LKCA kun je een verdeling maken tussen kunstzinnige en niet-kunstzinnige leereffecten. Kunstzinnige effecten bestaan eruit dat de leerlingen kennis en vaardigheden óver kunst – in al zijn uitingsvormen - opdoen. Maar kunstonderwijs leert je niet alleen iets over kunst, je doet er ook in bredere zin kennis en vaardigheden door op. Dit beschrijft het LKCA als niet-kunstzinnige leereffecten. Zo kan muziekonderwijs bijvoorbeeld je luistervaardigheid (en daarmee je taalvaardigheid) verbeteren, kan drama bij kinderen leiden tot meer empathisch vermogen en traint beeldende vorming je waarnemingsvermogen.

Eisner: anders denken door kunst

Maar waarin onderscheidt kunstonderwijs zich nou van andere vormen van onderwijs? De Amerikaanse professor Elliot W. Eisner beschreef dit in zijn boek The Arts and Creation of Mind. Samengevat stelt Eisner dat kunstonderwijs ons bij uitstek leert om buiten de gebaande paden te denken. Kunst is namelijk subjectief en spreekt zo je creativiteit en eigen beoordelingsvermogen aan. Waar reken- en taalvaardigheden gebonden zijn aan goede en foute antwoorden, is dit bij kunst niet het geval. Bij kunst zijn alle interpretaties goed, leer je dat er verschillende perspectieven naast elkaar kunnen bestaan en hoe je hier kritisch en bewust mee om kunt gaan. In onze huidige tijd waarin we dagelijks worden omgeven door een overvloed aan informatie in tekst én beeld, is het kritisch vormen van een eigen oordeel en het open staan voor meerdere perspectieven van groot belang.  

photo-1547049136-c1c89cc60c55.jpg

Concluderend kan gesteld worden dat kunstonderwijs ons fundamentele kennis en vaardigheden biedt naast vaardigheden die we op basis van taal en cijfers opdoen. Volgens ons is kunstonderwijs hiermee dus onmisbaar. En wil je deze vaardigheden en kennis optimaal blijven ontwikkelen? Blijf kunst opzoeken: thuis, op je werk en in de openbare ruimte.

Puck Barendrecht